hacking-ks
 
ForumForum  PortalliPortalli  PytėsoriPytėsori  KėrkoKėrko  Lista AnėtarėveLista Anėtarėve  Grupet e AnėtarėveGrupet e Anėtarėve  RegjistrohuRegjistrohu  identifikimiidentifikimi  

Share | 
 

 BANORĖT E HERSHĖM TĖ VENDIT TONĖ

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Shko poshtė 
AutoriMesazh
Vizitor
Vizitor



MesazhTitulli: BANORĖT E HERSHĖM TĖ VENDIT TONĖ   Fri May 02, 2008 8:35 pm

BANORĖT E HERSHĖM TĖ VENDIT TONĖ

1. Banorėt e tejlashtė tė vendit tonė dhe mėnyra e tyre e jetesės

Trualli i banuar sot nga shqiptarėt filloi tė popullohej shumė herėt, qė nė kohėn e paleolitit (gurit tė vjetėr), mbi 100.000 vjet mė parė. Nė fillim u banuan ato zona qė ishin nė kushte gjeografike mė tė pėrshtatshme.

Nė shqipėri, banimet mė tė hershme janė vėrtetuar nė shpellėn e Gajtanit (Shkodėr), nė Konispol, nė malin e Dajtit dhe nė vendbanimin e Xarės (Sarandė).

Njerėzit primitivė jetonin nė grupe tė veēuara, kryesisht nėpėr shpella tė thella, pa lagėshtirė dhe tė mbrojtura nga erėrat. Veglat e punėsi punonin me gurė stralli dhe mė rrallė prej kocke. Prej kėtyre gurėve , me anė tė ashkėlzimit nxirrnin pjesė mė tė vogla e mė tė mprehta guri pėr t’i pėrdorur si gėrryese, shpuese etj. Si vende pėr tė pėrpunuar gurin shfrytėzoheshin hyrjet e shpellave dhe terrenet pranė lumenjve. Sidoqoftė, veglat e asaj epoke ishin ende tė thjeshta dhe tė krijuara kryesisht prej guri. Njerėzit primitivė ushqeheshin me produkte tė mbledhura nė natyrė dhe me gjah kafshėsh tė egra.

Pėr shkak tė kushteve tė vėshtira nė tė cilat jetonin,. Njerėzit e paleolitit kanė pasur njė mesatare jete shumė tė shkurtėr, rreth 21-30 vjeē, me njė vdekshmėri mė tė madhe te fėmijėt.

Lufta e pėrbashkėt pėr tė pėrballuar jetėn ēoi nė forcimin e lidhjeve tė pjesėtarėve tė ēdo grupi, nė ndryshimin e organizimit tė njerėzve primitivė, tė cilėt nga fundi i paleolitit kaluan nė grupime me lidhje gjaku, nė martesėn me grupe, ku prejardhja e fėmijės pėrcaktohej vetėm nga nėna. Filloi kėshtu organizimi i shoqėrisė matriarkale, e cila mori formė nė periudha tė mėvonshme, nė kohėn e neolitit (guri i ri), 6000-3000 vjet, p.k. (para Krishtit).

Popullimi i krahinave tė banuara sot nga shqiptarėt u rrit shumė nė periudhėn neolitike. Njerėzit filluan tė braktisin shpellat dhe tė pėrqėndroheshin nė vende tė hapura. Banorėt neolitikė pėlqenin mė shumė tė ndėrtonin kasollet e tyre nė fusha dhe nė terraca lumore. Janė tė njohura njė numėr i madh vendbanimesh tė tipit palafit, dyshemetė e tė cilave viheshin mbi trarė tė ngulur nė fundin e liqenit.

Banorėt e hershėm, nga jeta endacake e kohės paleolitike kaluan nė vendbanime shpeshherė tė qėndrueshme, me ekonomi kryesisht bujqėsore. Ata njihnin dhe pėrdornin drithėrat kryesore, si elbin, melin, grurin etj. Kjo u shoqėrua edhe me liulėzimin e sistemit matriarkal, ku rolin drejtues tė ekonomisė e tė jetesės e kishte gruaja. Nė kėtė epokė u kalua nė njė formė tė re martese, nė martesėn me ēifte
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
 
BANORĖT E HERSHĖM TĖ VENDIT TONĖ
Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Mbrapsht nė krye 
Faqja 1 e 1

Drejtat e ktij Forumit:Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi
hacking-ks :: Argėtim ne hacking-ks.. :: Kultura Shqiptare-
Kėrce tek: